OUT OF EDEN WALK

Syryjczycy spędzają dni i noce w kontenerach, które zostały ustawione w rzędy na czymś, co dawniej było polami uprawnymi na tureckiej granicy.

Jest to modelowy obóz dla uchodźców: Kilis.

Są tu szkoły. Nowoczesny supermarket oferuje finansowane przez rząd karty debetowe dla mieszkańców obozu. Zorganizowany przez uchodźców suk jest pełen salonów fryzjerskich i herbaciarni; jest na nim nawet sklep z ptakami śpiewającymi. Kontenery mieszkalne są czyste i wyposażone w telewizory. Ścieżki między nimi są wybrukowane. Przez obóz w Kilis przechodzą całe grupy ekspertów ds. pomocy humanitarnej. Wszyscy są pod ogromnym wrażeniem udogodnień zapewnionych przez Turków i ich gościnności.

Jednak ponad trzy lata po tym, jak pierwsza grupa 252 wyczerpanych uchodźców z trudem przekroczyła granicę z Syrią, Kilis stał się symbolem problemu a nie rozwiązania.

Dziś obóz pęka w szwach. Daje on schronienie ponad 14 tys. ludzi – drobnej części ok. 1,3 mln uchodźców, którzy chcieli ukryć się przed wojną. Turcja wydała miliardy na zakwaterowanie i wyżywienie swoich przesiedlonych przymusowo sąsiadów. Myślała, że wojna domowa przeciwko dyktatorowi Assadowi będzie krótka, że Syria ponownie zaludni się dozgonnie wdzięcznymi Turcji osobami powracającymi z tego kraju. Ale wojna trwa nadal. Gospodarze są coraz mniej gościnni. W tureckich miastach wybuchają protesty przeciw Syryjczykom. Tymczasem uchodźcy wciąż przybywają. W ubiegłym tygodniu kolejne 160 tys. wysiedleńców, tym razem etnicznych Kurdów przegnanych przez islamskie bojówki, przeszło z trudem przez granicę. W kontekście kolejnych, prowadzonych pod przywództwem USA bombardowań pozycji islamistów, nie ma co liczyć, że ten ludzki potok ustanie.

– Czekamy – mówi Mohammed Nassuh, były pułkownik armii syryjskiej, który ze swoją rodziną mieszka w obozie Kilis od roku. – Jem. Śpię. Patrzę, jak ucieka czas. Zrobię wszystko. Będę dozorcą. Pójdę w dowolne miejsce. To nie jest życie.